Co jest w indyjskim menu? 20 popularnych dań od łagodnych po ostre i jak smakują
Kuchnia indyjska w restauracjach opiera się na cebuli, czosnku, imbirze, pomidorach, jogurcie i mieszankach przypraw, a curry sięgają od łagodnych i kremowych po bardzo ostre. Korma, butter chicken i chicken tikka masala są najłagodniejsze; rogan josh i bhuna są średnio ostre; madras i vindaloo są ostre. Oto 20 popularnych dań kuchni indyjskiej, jak smakują i słowa z karty, dzięki którym zgadniesz resztę.
Większość indyjskich restauracji poza Indiami trzyma się menu brytyjskiego curry house: przystawki, dania z pieca tandoor, długa lista curry od łagodnych po ostre, potem ryż, chleb i dodatki. Wiele z tych dań pochodzi z północnych Indii; niektóre, jak chicken tikka masala i madras, powstały dla restauracji za granicą. Kolejność poniżej prowadzi od przystawek przez curry, mniej więcej od łagodnych po ostre, do ryżu i chleba.
Przystawki
1. Samosa
Trójkąt z chrupiącego ciasta nadziany przyprawionymi ziemniakami i groszkiem, czasem mieloną jagnięciną, smażony w głębokim tłuszczu i podawany z chutneyem z tamaryndowca lub mięty. Chrupiąca skorupka, w środku miękko i łagodnie przyprawione; chutney dodaje słodyczy i kwasu.
2. Onion bhaji
Plastry cebuli w cieście z mąki z ciecierzycy i przypraw, usmażone w luźną, chrupiącą kulkę. Pakora to ten sam pomysł z innymi warzywami, paneerem lub kurczakiem. Chrupiące, wytrawne i słodkawe od cebuli, z ciepłą nutą kuminu.
Z pieca tandoor
3. Kurczak tandoori
Kurczak z kością, marynowany w jogurcie i przyprawach i pieczony w tandoorze, wysokim piecu z gliny. Dymny, lekko kwaskowy od jogurtu i przypieczony na brzegach; aromatyczny, nie ostry.
4. Chicken tikka
Kawałki kurczaka bez kości w podobnej marynacie, pieczone na szpadkach w tandoorze. Paneer tikka to wersja z kostkami indyjskiego świeżego sera. Soczysty, dymny i lekko przyprawiony: jeden z najpewniejszych pierwszych wyborów.
Łagodne, kremowe curry
5. Korma
Mięso lub warzywa duszone w gęstym sosie z jogurtu lub śmietanki, często z mielonymi orzechami. Wywodzi się z kuchni dworu Wielkich Mogołów. Łagodna, kremowa i lekko słodka, bardziej aromatyczna niż ostra.
6. Butter chicken (murgh makhani)
Kurczak z tandooru w gładkim sosie pomidorowym z dużą ilością masła i śmietanki. Sławę zdobył w latach 50. dzięki restauracji Moti Mahal w Delhi. Bogaty, maślany i lekko kwaskowy od pomidorów; mało ostry.
7. Chicken tikka masala
Chicken tikka w kremowym, przyprawionym sosie pomidorowym. Prawdopodobnie powstał w Wielkiej Brytanii, może w Glasgow, i jest podobny do butter chicken. Kremowy i pomidorowy, bardziej przyprawiony niż butter chicken, wciąż łagodny do średnio ostrego.
Średnio ostre curry
8. Rogan josh
Jagnięcina lub koźlina długo duszona w ciemnoczerwonym sosie, z Kaszmiru. Kolor dają kaszmirskie papryczki, które bardziej barwią niż palą; restauracje poza Indiami często dodają pomidory. Esencjonalny, aromatyczny i rozgrzewający, średnio ostry.
9. Bhuna
Curry na sucho: przyprawy i pasta z cebuli są najpierw smażone, potem mięso powoli dusi się w nich, aż sos oblepi każdy kawałek. Głęboki, prażony i wytrawny smak, z gęstym, a nie rzadkim sosem.
10. Jalfrezi
Mięso, paneer lub warzywa smażone z papryką, cebulą i świeżymi zielonymi papryczkami chili w gęstym sosie. Powstało w Bengalu w czasach brytyjskich jako sposób na resztki. Świeże, pieprzne i ostrzejsze od większości średnio ostrych curry.
11. Dhansak
Kurczak lub jagnięcina gotowane z soczewicą i warzywami, danie społeczności Parsów z Gudźaratu. Jego wersja stała się standardowym curry w brytyjskich restauracjach. Słodki, kwaśny i ostry jednocześnie, zagęszczony soczewicą.
Ostre curry
12. Madras
Czerwone curry z cebuli, pomidorów, chili i curry w proszku. Mimo nazwy wymyślono je w kuchni anglo-indyjskiej, a w samych Indiach ta nazwa jest nieznana. Ostre i kwaskowe: wyraźnie mocniejsze niż średnio ostre.
13. Vindaloo
Nazwa pochodzi od portugalskiego dania z Goa, wieprzowiny w winie (później w occie) z czosnkiem. W brytyjskich restauracjach curry stało się bardzo ostrym curry z dowolnym mięsem. Bardzo ostre i wyraziste od octu i czosnku. Zamawiaj je tylko wtedy, gdy kochasz chili.
Soczewica, ciecierzyca i warzywa
14. Dal
Łuskana soczewica lub inne strączki ugotowane na miękki gulasz. Tarka dal wykańcza się przyprawami smażonymi na oleju lub ghee; dal makhani z Pendżabu to czarna soczewica długo gotowana z masłem i śmietanką. Ziemisty i otulający; tarka dal jest lekki i czosnkowy, dal makhani bogaty i dymny.
15. Chana masala
Ciecierzyca w sosie z pomidorów i cebuli z imbirem i przyprawami, często jedzona ze smażonym chlebem, takim jak bhatura lub puri. Kwaskowa, sycąca i ciepło przyprawiona, średnio ostra.
16. Saag lub palak paneer
Kostki paneeru, łagodnego świeżego sera, który się nie topi, w gęstym purée ze szpinaku (palak) lub innych liściastych warzyw (saag). Zielony, ziemisty i kremowy; paneer jest miękki i mleczny.
17. Aloo gobi
Ziemniaki (aloo) i kalafior (gobi) duszone na sucho z kurkumą, kuminem, imbirem i czosnkiem, które barwią je na żółto. Wytrawne, ziemiste i łagodnie przyprawione.
Ryż, chleb i południe
18. Biryani
Ryż gotowany powoli warstwami z przyprawionym mięsem, rybą lub warzywami, szafranem i smażoną cebulą, danie o perskich i mogolskich korzeniach. Często podawane z raitą. Aromatyczne i bogate; każda łyżka smakuje trochę inaczej.
19. Masala dosa
Duży, cienki naleśnik z fermentowanego ciasta z ryżu i soczewicy, nadziany przyprawionymi ziemniakami, podawany z chutneyem kokosowym i sambarem, zupą z soczewicy. Południowoindyjskie śniadanie obecne w wielu menu. Chrupiąca, lekko kwaśna od fermentacji, z miękkim, przyprawionym nadzieniem.
20. Naan
Miękki chlebek na drożdżach, pieczony na ściance tandooru, zwykły albo z czosnkiem, masłem lub nadzieniem, na przykład z sera albo keemy (mielonego mięsa). Roti i chapati to cieńsze, codzienne placki. Puszysty, sprężysty i przypieczony: najlepsze narzędzie do sosu.
Rodzaje curry od łagodnych po ostre
Restauracje w Wielkiej Brytanii i wielu innych krajach układają swoje curry według wspólnej, nieformalnej skali ostrości. W samych Indiach te same nazwy mogą być łagodniejsze albo ostrzejsze, a każda kuchnia jest inna, więc traktuj ją jako przybliżenie. Jak mierzy się ostrość chili, wyjaśnia skala Scoville’a.
| Ostrość | Curry | Czego się spodziewać |
|---|---|---|
| Łagodne | korma, pasanda, butter chicken, dal makhani | kremowe, słodkawe, aromatyczne |
| Łagodne do średnich | chicken tikka masala, saag paneer, aloo gobi | pomidory lub szpinak z lekkim ciepłem |
| Średnio ostre | rogan josh, bhuna, dhansak, chana masala | wyraziście przyprawione, delikatne pieczenie |
| Średnie do ostrych | jalfrezi | świeże zielone chili |
| Ostre | madras | wyraźne pieczenie chili |
| Bardzo ostre | vindaloo | dla miłośników chili |
| Ekstremalne | phall | wynalazek brytyjskich restauracji curry, ostrzejszy od vindaloo |
Słowa w menu, które zdradzają, co jest w daniu
Indyjskie menu za granicą nazywają wiele dań od głównych składników w hindi lub urdu. Wystarczy kilka słów, żeby odczytać większość z nich.
| Słowo w menu | Znaczenie | Przykład |
|---|---|---|
| murgh | kurczak | murgh makhani (butter chicken) |
| gosht | mięso, zwykle jagnięcina lub koźlina | rogan gosht |
| machli | ryba | machli tikka |
| aloo | ziemniak | aloo gobi |
| gobi | kalafior | gobi manchurian |
| palak / saag | szpinak / liściaste warzywa | palak paneer |
| chana | ciecierzyca | chana masala |
| paneer | łagodny świeży ser, który się nie topi | paneer tikka |
| makhani | z masłem | dal makhani |
| tikka | kawałki bez kości, marynowane i grillowane | chicken tikka |
| tandoori | pieczone w glinianym piecu tandoor | kurczak tandoori |
| masala | mieszanka przypraw albo przyprawiony sos | chana masala |
Dodatki, napoje i desery
- Papadamy: cienkie, chrupiące placki z mąki z soczewicy, często podawane na początek z zestawem chutneyów: słodkim mango, ostro-kwaśnymi marynowanymi limonkami, jogurtem miętowym i siekaną cebulą.
- Raita: chłodny jogurt z ogórkiem, miętą lub kuminem. Wiele osób bierze łyżkę między kęsami ostrego curry.
- Lassi: gęsty napój jogurtowy, słony lub słodki; w restauracjach za granicą najpopularniejsze jest mango lassi.
- Gulab jamun: miękkie, smażone kulki z ciasta na mleku w syropie różano-kardamonowym. Bardzo słodkie.
- Kulfi: zwarty mrożony deser mleczny, często z pistacjami lub kardamonem; twardszy i bardziej kremowy niż lody.
Co zamówić w restauracji indyjskiej?
Na pierwszą wizytę dobrze sprawdza się zamówienie dla dwóch osób: przystawka do podziału, jedno kremowe curry, jedno średnio ostre, danie z soczewicy lub warzyw, ryż i naan. Na przykład onion bhaji, butter chicken, rogan josh, tarka dal, ryż pilau i naan czosnkowy. Indyjskie jedzenie zwykle się dzieli, więc zamawianie różnych dań i próbowanie każdego jest normalne. Jeśli lubisz ostre, dodaj jalfrezi albo madras; jeśli nie masz pewności, poproś o łagodniejszą wersję dania. Przy curry gotowanym na zamówienie większość kuchni to potrafi.
Wszystkie 20 w skrócie
| Danie | Smak |
|---|---|
| Samosa | Chrupiąca skorupka, w środku miękko i łagodnie przyprawione; chutney dodaje słodyczy i kwasu |
| Onion bhaji | Chrupiące, wytrawne i słodkawe od cebuli, z ciepłą nutą kuminu |
| Kurczak tandoori | Dymny, lekko kwaskowy od jogurtu i przypieczony na brzegach; aromatyczny, nie ostry |
| Chicken tikka | Soczysty, dymny i lekko przyprawiony: jeden z najpewniejszych pierwszych wyborów |
| Korma | Łagodna, kremowa i lekko słodka, bardziej aromatyczna niż ostra |
| Butter chicken (murgh makhani) | Bogaty, maślany i lekko kwaskowy od pomidorów; mało ostry |
| Chicken tikka masala | Kremowy i pomidorowy, bardziej przyprawiony niż butter chicken, wciąż łagodny do średnio ostrego |
| Rogan josh | Esencjonalny, aromatyczny i rozgrzewający, średnio ostry |
| Bhuna | Głęboki, prażony i wytrawny smak, z gęstym, a nie rzadkim sosem |
| Jalfrezi | Świeże, pieprzne i ostrzejsze od większości średnio ostrych curry |
| Dhansak | Słodki, kwaśny i ostry jednocześnie, zagęszczony soczewicą |
| Madras | Ostre i kwaskowe: wyraźnie mocniejsze niż średnio ostre |
| Vindaloo | Bardzo ostre i wyraziste od octu i czosnku |
| Dal | Ziemisty i otulający; tarka dal jest lekki i czosnkowy, dal makhani bogaty i dymny |
| Chana masala | Kwaskowa, sycąca i ciepło przyprawiona, średnio ostra |
| Saag lub palak paneer | Zielony, ziemisty i kremowy; paneer jest miękki i mleczny |
| Aloo gobi | Wytrawne, ziemiste i łagodnie przyprawione |
| Biryani | Aromatyczne i bogate; każda łyżka smakuje trochę inaczej |
| Masala dosa | Chrupiąca, lekko kwaśna od fermentacji, z miękkim, przyprawionym nadzieniem |
| Naan | Puszysty, sprężysty i przypieczony: najlepsze narzędzie do sosu |
Co z tego zasmakuje ci najbardziej?
Poradnik mówi ci, jak smakuje każde danie. Taste10 poznaje twój smak i przewiduje, które z tych dań zasmakują ci najbardziej. Zrób zdjęcie indyjskiego menu albo zrzut ekranu menu w aplikacji z dostawą jedzenia i zobacz dania ułożone według twojego smaku, z uzasadnieniem.
Taste10 jest w fazie testów. Chcesz wypróbować je wcześniej? Napisz do nas.
Pytania i odpowiedzi
Które indyjskie curry jest najłagodniejsze?
Korma to zwykle najłagodniejsze curry w menu: mięso lub warzywa w kremowym sosie z jogurtu lub śmietanki, często z mielonymi orzechami. Łagodne są też pasanda, butter chicken i dal makhani.
Czym różni się korma od tikka masala?
Korma to jasne, kremowe, lekko słodkie curry, prawie bez ostrości. Chicken tikka masala to grillowany kurczak tikka w pomarańczowym sosie śmietanowo-pomidorowym, bardziej przyprawiony i trochę ostrzejszy od kormy.
Czym różni się butter chicken od chicken tikka masala?
Oba to kurczak z tandooru w kremowym sosie pomidorowym. Butter chicken z Delhi jest bardziej maślany i łagodniejszy; chicken tikka masala, który prawdopodobnie pochodzi z Wielkiej Brytanii, jest zwykle mocniej przyprawiony.
Co zamówić w restauracji indyjskiej za pierwszym razem?
Onion bhaji albo samosy na przystawkę, potem chicken tikka, butter chicken albo korma, dal, ryż i naan to proste, popularne pierwsze wybory. Indyjskie jedzenie się dzieli, więc najlepiej zamówić kilka dań i spróbować każdego.
Czy vindaloo to najostrzejsze indyjskie curry?
W większości menu poza Indiami tak. Niektóre brytyjskie restauracje curry podają też phall, który jest jeszcze ostrzejszy. W Goa, skąd pochodzi vindaloo, oryginał jest raczej kwaśny od octu i czosnku niż ekstremalnie ostry.
Więcej o smaku
- Czym jest skala Scoville’a? Ostrość papryczek od łagodnych do ekstremalnych
- Co zjeść na kolację? Jak wybrać jedzenie na wynos, które ci zasmakuje
- Kuchnia tajska: 15 dań wyjaśnionych, zanim zamówisz
- Dlaczego kolendra niektórym smakuje jak mydło?
- Co jest w chińskim menu? 20 popularnych dań i jak smakują
Źródła
- Korma. Wikipedia (po angielsku). en.wikipedia.org/wiki/Korma
- Butter chicken. Wikipedia (po angielsku). en.wikipedia.org/wiki/Butter_chicken
- Chicken tikka masala. Wikipedia (po angielsku). en.wikipedia.org/wiki/Chicken_tikka_masala
- Rogan josh. Wikipedia (po angielsku). en.wikipedia.org/wiki/Rogan_josh
- Jalfrezi. Wikipedia (po angielsku). en.wikipedia.org/wiki/Jalfrezi
- Dhansak. Wikipedia (po angielsku). en.wikipedia.org/wiki/Dhansak
- Madras curry. Wikipedia (po angielsku). en.wikipedia.org/wiki/Madras_curry
- Vindaloo. Wikipedia (po angielsku). en.wikipedia.org/wiki/Vindaloo
- Phall. Wikipedia (po angielsku). en.wikipedia.org/wiki/Phall
- Biryani. Wikipedia (po angielsku). en.wikipedia.org/wiki/Biryani
- Tandoor. Wikipedia (po angielsku). en.wikipedia.org/wiki/Tandoor